2011-2012 GRIP AŞISI: ÇOCUĞUMUZA AŞI YAPTIRALIM MI ?

İki kış önce H1N1 grip virüsünün neden olduğu Domuz Gribi adı verilen bir salgınla dünyaca panik yaşadık. Bu nedenle çoğumuz senelik grip aşısına şüpheyle yaklaşır olduk. Grip aşıları bir sene sonraki kış aylarında görülmesi beklenen grip virüslerine karşı her sene yeniden hazırlanır . Grip virüsüne Influenza deniliyor. Influenza virüsünün A ve B tipleri var. Influenza A nın H1N1 tipi hem 2009 hem de 2010 kışında grip salgınına neden oldu ve özellikle çocukları hasta etti. Altta yatan sağlık sorunları olan çocuklar kadar, sorunsuz çocuklar da hastalandı. Özellikle yuvaya devam eden 2-5 yaş çocukları grip sezonunda yaşlılara oranla daha çok hastalanıyorlar. Gripten ölümlere bakıldığında önceden hasta olan çocuklarla hasta olmayanlar aynı oranda etkilenebiliyor.

Grip aşısı konusunda biz çocuk uzmanlarına sen sık Grip aşısından sonra çocuğum nezleden korunacak mı? sorusu sorulmaktadır. Nezle ile grip farklı virus hastalıklarıdır. Nezlede burun akıntısı, ses kısıklığı, hafif ateş olur halsizlik ön planda değildir. Gripte ise ateş ve aşırı halsizlik söz konusudur. Boğaz ağrısı, iştahsızlık, öksürük te olabilir. Gripli kişi yatar. Grip hastaneye yatırır, hatta ölümcül seyredebilir. Kış ortasında yaşlı ve bebeklerin korkulu rüyasıdır. Nezleye neden olan yüzlerce virus varken grip daha bariz bir kaç virüsle tüm dünyada aynı zamanda salgına neden olur. Daha ciddi bir hastalık olduğundan gribe karşı her sene aşıyla dünya çapında korunma sağlanmaya çalışılmaktadır.

1- 2011-2012 Grip aşısının bileşenleri: Bu seneki grip aşısında Influenza A (H1N1), Influenza A (H3N2) ve İnfluenza B bulunuyor. Son 25 senedir dördüncü kere bir sene önceki aynı tip virüsler aşıda yer alıyor. Yani geçen senenin grip salgını yapan virüsleri bu sene de bekleniyor. 2- Aşının yan etkileri neler? Ülkemizde uygulanan aşılar inaktif yani canlı olmayan virüslerden oluşuyor. Bu nedenle aşının hastalık yapma riski yok. En sık yan etkisi aşı yerindeki ağrı ve hassasiyet.

2- yaşın altında aşılanmış çocuklarda % 10-35 ateş olabiliyor. Daha büyük çocuklarda ve erişkinlerde ise ateş çok nadir. Yumurtaya şiddetli alerjisi olan kişiler alerji uzmanına danışarak grip aşısı yaptırmalı. Hafif alerjisi olan kişiler aşıyı yaptırabilirler. Hafif üst solunum yolu enfeksiyonu geçirenler aşıyı yaptırabilirler.

3- Aşının dozu nasıl ayarlanmalı? Aşı dozu 36 ayın altındaki bebeklerde düşürülmeli ve yarım doz yapılmalıdır. 36 ayın üzerinde her zaman tam doz yani 0.5 ml yapılmalıdır

4- Kimlere grip aşısı yapılmalı? 6 aydan büyük bütün çocuklara yapılabilir. Ancak her bebeğe ve çocuğa yapılmalı mı? Konusunda tartışmalar hala sürüyor.
Özellikle aşının yapılması gerekli olan guruplar:

• Astım veya kronik akciğer hastalığı olanlar kistik fibroz gibi
• Kalp yetmezliği olanlar
• Bağışıklığı baskılanmış olanlar
• Kansızlık hastalığı olanlar
• Kronik böbrek yetmezliği olanlar
• Diyabetliler
• Nörolojik hastalıklar nedeniyle rahat öksüremeyenler Belirtilen bu hastalıklar yanında
• Evinde 5 yaşından küçük çocuk olan erişkinler
• Grip sezonunda hamile olan veya emziren kadınlar: Aşılanmış annelerin yenidoğan bebeklerinde gribe bağlı hastalıklar daha az görülmektedir
• Bağışıklığı baskılanmış kişilerle yaşayanlar
• Sağlık çalışanları

5- Kaç yaşında, ne sıklıkla aşılanmalı? Grip aşısı 1 sene içinde koruyuculuğunu yitiriyor. Aşıdan 6-12 ay sonra koruyuculuk % 50 azalıyor. Bu nedenle her sene yapılması öneriliyor.

a. 6 aydan ufak bebeklere önerilmiyor
b. 6 ay-9 yaş arası çocuklara ilk defa bu sene aşı yapılacaksa 1 ay arayla 2 kere yapılmalı. Eğer bir sene önce aşı yapıldıysa (tek doz bile olsa) bu sene de tek doz yapılması yeterli.
c. 9 yaşın üstündeki çocuklara tek doz yapılması yeterli

Amerikan Pediyatri Akademisinin Ekim 2011 tarihli Pediatrics’de çıkan grip konusundaki tavsiyelerinden yararlanılarak yazılmıştır. 

Uzm. Dr. Gülnihal ŞARMAN
Çocuk Hastalıkları Uzmanı