BEBEK, ÇOCUK VE GENÇTE GÖZ SAĞLIĞI

Göz sağlığını 3 bölüme ayırabiliriz 

1-Bebek ve göz

2-Çocuk ve göz

3-Genç ve göz

 

1- BEBEK ve GÖZ

Gözün gelişimi anne karnında hamileliğin 2.haftasında başlar. Gözün, konjenital dediğimiz doğuştan olan anomalilerinde hereditenin(kalıtımın) rolü büyüktür (konjenital katarakt ,retinoblastom…gibi)
Konjenital kataraktların 1/3 ünün nedeni belirsizdir; geri kalan 2/3ünde, kromozom anomalileri , Down sendromu, bazı metabolik hastaliklar sıkça görülen nedenler arasındadır.
Hereditenin haricinde, annenin gebeliğin ilerleyen dönemlerinde geçirdiği infeksiyonlar da (kızamıkçık, toxoplazmoz..) bebekte göz gelişimini etkileyen nedenler arasındadır.

 

Bebeklerde ensık rastlanan göz rahatsızlığı belirtileri

Gözyaşı kanalı tıkanıklığı veya darlığı

Çapaklanma ve /veya sürekli akıntı ile kendini gösterir. Medikal tedavi ve masaja cevap vermeyen vakalarda  18 aydan önce sonda ile kanalın genişletilmesi önerilir.

Yalancı şaşılık

Muhakkak gercek şaşılıktan ayırt edilmelidir.
Bunların dışında , 0-2 yaş arası çocuklarda gözün tüm katmanlarının muhakkak ayrıntılı bir muayenesi yapılıp  herhangi bir organik rahatsızlık olup olmadığı kontol edilmelidir.

2- ÇOCUK ve GÖZ (2-5 yaş)

İlk 1 yaşta yapılmış olan  göz muayenesi, bu yaş periodunda yeniden kontrol edilmeli, kırma kusurları, sonradan ortaya çıkan şaşılıklar ve özellikle 0-2 yaşta , 1/16000 sıklığında 
görülen retinoblastom adlı göz tümörü açısından göz taraması yapılmalıdır.Sonradan ortaya çıkan şaşılık ve göz bebeğinde görülen beyaz röfle  aileyi doktora getiren belirtilerdir.

3- GENÇ ve GÖZ

Özellikle ilkokul öncesi, 6-7 yaşta ve sonrasında  her çocuk göz kontolünden geçirilip okulda öğrenim zorluğu nedeni olabilecek göz bozuklukları açısından taranmalıdır.

BEBE VİZYON  NEDİR ?

Bir yenidoğan doğumdan hemen sonra bir kurşun kalem büyüklüğünde  kontrastlı cisimleri seçebilir. Bu seviyedeki görme keskinliği (1/20), süt çocuğuna yüze odaklanmayı ve görsel iletişimi  sağlar.

Görme keskinliği düzenli olarak gelişir ve 1 yaşında 3-4/10 seviyesine ulaşır. Bu görme keskinliği, ilk 1 yaş  periyodunda bebeğin, gördüğü cisimleri yorumlamasını  sağlar.Bu nedenle süt çocuğunun ilk 1 yıl içindeki görme keskinliğinin normal olması çok önemlidir.

Stereoskopik vizyon, doğumu takip eden 4.aydan itibaren gelişmeye başlar.

Akomodasyon ve konverjans ise yaşamın 4.ayında çok güçlüdür.

Bebeklerde renkli görme, 2.aydan itibaren kırmızı/yeşil kontrastı ile başlar. Ancak süt cocuklarında bu gelişimi, konuşma yaşından önce saptamak mümkün değildir.

Görme alanı ise süt çocuklarında ilk başta çok kısıtlıdır, fakat hemen hemen 1 yaşında erişkin seviyesine ulasır.
Göz hareketleri çok erken ve çok fazladır ki; bu da, çocuğun yaşadığı ortamı keşfetmesi için şarttır.

Bütün  bu nedenlerden dolayı herhangi bir patolojik belirti göstermese bile, bir bebeğin doğumu izleyen ilk 1 yıl içinde  göz gelişiminin takip edilmesi çok önemlidir.

Süt çocuklarında görme keskinliğinin saptanması günümüzde  BEBE VİSİON TROPİK ile mümkündür.

Bebe vision, konuşma öncesi çocuklarda tek veya çift gözle görme keskinliğini ölçmemize ve az görmeye sebebiyet veren patolojileri ortaya çıkarmamıza yarar.

Bu metod, göz gelişiminin çok önemli ve çok hızlı olduğu, tedaviye çok hızlı yanıt alınabildiği ve bebeğin de tedavi metodlarını çok rahatlıkla kabul ettiği bir dönemde yapılabildiği için tercih sebebidir.

Bir bebeğin göz kontolü 6-9 ay arası çok rahattır. Bu yaş periyodu, çocuktaki görme kusurları, göz tembelliği (ambliopi) ve epikantüse bağlı olmayan şaşılıkların tespiti için çok uygundur.

Bilinmelidir ki, bu yaş aralığında bebek, kapatma tedavisini ve gözlüğü (göz tembelliği henüz hafif olduğu için ) çok kolaylıkla kabul eder. 1 yaştan önce göz kontrolü yapılmış olan bebeklerde, 2.5 yaşında yapılan kontrol sonrasında göz tembelliği riski ortadan kalkar.

Bebeğin yaşı ne kadar küçükse, görme tembelliğine karşı yapılan kapatma tedavisi (oklüzyon) o kadar kısa süreli olur. Yaş büyüdükçe oklüzyon tedavi süresi de uzar.

Ayrıca bebe vision çocuklarda  kırma kusurları haricindeki (hipermetropi,miyopi,astigmatizma) diğer önemli patolojileri de ortaya çıkarmamıza yardımcı olur.

Çocuklarda görme keskinliği

Doğumdan sonra

1.hafta           1/20

3.ay               1/10

6.ay               2/10

9.ay               3/10

12.ay               4/10 dur.

Sonuç olarak bebeklerde 7-9 ay arası yapılan sistemik göz kontrolü özellikle  kırma kusurlarına  bağlı göz tembelliklerinin tanısı ve tedavisinde  en kolay ve en hızlı şekilde sonuç almamızı sağlar.

BEBEK, ÇOCUK VE GENÇTE GÖZ SAĞLIĞI

Göz sağlığını 3 bölüme ayırabiliriz 

1-Bebek ve göz

2-Çocuk ve göz

3-Genç ve göz

 

1- BEBEK ve GÖZ

 Gözün gelişimi anne karnında hamileliğin 2.haftasında başlar. Gözün, konjenital dediğimiz doğuştan olan anomalilerinde hereditenin(kalıtımın) rolü büyüktür (konjenital katarakt ,retinoblastom…gibi)
Konjenital kataraktların 1/3 ünün nedeni belirsizdir; geri kalan 2/3ünde, kromozom anomalileri , Down sendromu, bazı metabolik hastaliklar sıkça görülen nedenler arasındadır.
Hereditenin haricinde, annenin gebeliğin ilerleyen dönemlerinde geçirdiği infeksiyonlar da (kızamıkçık, toxoplazmoz..) bebekte göz gelişimini etkileyen nedenler arasındadır.

 

Bebeklerde ensık rastlanan göz rahatsızlığı belirtileri

Gözyaşı kanalı tıkanıklığı veya darlığı

Çapaklanma ve /veya sürekli akıntı ile kendini gösterir. Medikal tedavi ve masaja cevap vermeyen vakalarda  18 aydan önce sonda ile kanalın genişletilmesi önerilir.

Yalancı şaşılık

Muhakkak gercek şaşılıktan ayırt edilmelidir.
Bunların dışında , 0-2 yaş arası çocuklarda gözün tüm katmanlarının muhakkak ayrıntılı bir muayenesi yapılıp  herhangi bir organik rahatsızlık olup olmadığı kontol edilmelidir.

2- ÇOCUK ve GÖZ (2-5 yaş)

İlk 1 yaşta yapılmış olan  göz muayenesi, bu yaş periodunda yeniden kontrol edilmeli, kırma kusurları, sonradan ortaya çıkan şaşılıklar ve özellikle 0-2 yaşta , 1/16000 sıklığında 
görülen retinoblastom adlı göz tümörü açısından göz taraması yapılmalıdır.Sonradan ortaya çıkan şaşılık ve göz bebeğinde görülen beyaz röfle  aileyi doktora getiren belirtilerdir.

3- GENÇ ve GÖZ

Özellikle ilkokul öncesi, 6-7 yaşta ve sonrasında  her çocuk göz kontolünden geçirilip okulda öğrenim zorluğu nedeni olabilecek göz bozuklukları açısından taranmalıdır.

 

BAYILMA (Senkop)

Özellikle ergenlik döneminde sık bir yakınma olup, aile ve çocuk için oldukça ürkütücüdür. Ani kardiyak ölüm riski ve nörolojik sorunların varlığını gündeme getirir. Özellikle spor yaparken bayılma ileri tetkik gerektirir. Özellikle ailede erken yaşta kalp hastalığı ve ani ölüm öyküsü varsa üzerinde önemle durulmalıdır.
Öte yandan basit bayılma ya da vazovagal senkop ergen kız çocuklarında oldukça sıktır. Basit bazı önlemlerle tekrarlamasına engel olunabilir.